සිංහල · English version →
2025/26 තක්සේරු වර්ෂය (2025 අප්රේල් 1 සිට 2026 මාර්තු 31 දක්වා) සඳහා පුද්ගලික ආදායම් බදු සම්බන්ධයෙන් වැදගත් අවසන් දින දෙකක් ඉදිරියේදී පැමිණේ.
2026 සැප්තැම්බර් 30 වන විට ගෙවිය යුතු අවසන් බදු මුදල ගෙවිය යුතු අතර, 2026 නොවැම්බර් 30 වන විට ආදායම් බදු ප්රතිලාභය (Income Tax Return) ගොනු කළ යුතුය.
මෙම දිනයන් දෙක එකිනෙකට වෙනස් වගකීම් දෙකකට අදාළ වේ. එබැවින් බදු මුදල ගෙවා අවසන් කළත්, ඔබට ආදායම් බදු ප්රතිලාභයක් ගොනු කිරීමට වගකීමක් තිබේ නම් එය වෙනම ගොනු කළ යුතුය.
බදු ගෙවීම සහ ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කිරීම එකම කාර්යයක් නොවේ
2026 සැප්තැම්බර් 30 වන විට ගෙවිය යුත්තේ YA 2025/26 සඳහා ගණනය වන මුළු බදු වගකීමෙන් දැනටමත් ගෙවා ඇති බදු සහ අදාළ බදු ණය අඩු කළ පසු ඉතිරි වන මුදලයි.
අනෙක් අතට, 2026 නොවැම්බර් 30 වන විට ගොනු කරන ආදායම් බදු ප්රතිලාභය මගින් එම තක්සේරු වර්ෂය තුළ ඔබ උපයා ඇති ආදායම, අදාළ අඩු කිරීම් සහ බදු ගණනය IRD වෙත වාර්තා කරයි.
බදු ගෙවීම ≠ ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කිරීම
ඔබේ තත්ත්වය අනුව මෙම කාර්යයන් දෙකම සම්පූර්ණ කිරීමට අවශ්ය විය හැකිය.
මෙය කාට අදාළද?
ආදායම් බදු ප්රතිලාභයක් ගොනු කිරීමට අවශ්යද යන්න තීරණය වන්නේ ඔබගේ ආදායම් සහ තක්සේරු වර්ෂයට අදාළ බදු නීති අනුවය.
උදාහරණයක් ලෙස, පහත ආකාරයේ ආදායම් ඇති පුද්ගලයන් තමන්ට ආදායම් බදු ප්රතිලාභයක් ගොනු කිරීමට වගකීමක් තිබේදැයි පරීක්ෂා කරගත යුතුය:
- රැකියා ආදායමට අමතරව වෙනත් ආදායම් ලබන අය
- ව්යාපාරික ආදායම් ලබන අය
- freelance හෝ වෘත්තීය සේවා මගින් ආදායම් ලබන අය
- කුලී ආදායම් ලබන අය
- විදේශ මූලාශ්රවලින් ආදායම් ලබන අය
- ආදායම් මූලාශ්ර කිහිපයක් ඇති අය
- සේවා යෝජකයන් එකකට වැඩි ගණනකින් ආදායම් ලබන අය
කෙසේ වෙතත්, රු. මිලියන 1.8 ක පුද්ගලික සහනය (Personal Relief) ලැබෙන සීමාව පමණක් පදනම් කරගෙන “මෙම මුදලට වඩා ආදායම තිබේ නම් අනිවාර්යයෙන්ම return එකක් ගොනු කළ යුතුය” යනුවෙන් පොදු නීතියක් ලෙස සැලකිය නොහැක. ඔබේ තත්ත්වයට අදාළ filing requirement එක වෙනම පරීක්ෂා කළ යුතුය.
APIT මගින් ඔබගේ වැටුප් ආදායම සම්පූර්ණයෙන්ම ආවරණය වන අතර, වෙනත් ආදායම් හෝ වෙනත් filing obligation එකක් නොමැති සේවකයන්ට අදාළ තත්ත්වය වෙනස් විය හැකිය.
2026 සැප්තැම්බර් 30 — ඉතිරි බදු මුදල ගෙවිය යුතු අවසන් දිනය
YA 2025/26 සඳහා ඔබගේ මුළු බදු වගකීම ගණනය කිරීමෙන් පසුව, දැනටමත් ගෙවා ඇති බදු සහ අදාළ tax credits අඩු කර ඉතිරි වන මුදල ගෙවිය යුතුය.
සරලව කිවහොත්:
මුළු බදු වගකීම
− APIT ණය
− WHT ණය
− දැනටමත් ගෙවා ඇති කාර්තුමය බදු වාරික
= ගෙවීමට ඉතිරි බදු මුදල
මෙම ඉතිරි මුදල 2026 සැප්තැම්බර් 30 වන විට ගෙවිය යුතුය. IRD අනුව ආදායම් බදු ගෙවීම self-assessment පදනම මත සිදු වන අතර, අවසන් වාරිකය තක්සේරු වර්ෂය අවසන් වී මාස හයකට පසුව ගෙවිය යුතුය.
බදු ගෙවීම සඳහා IRD හි Online Tax Payment Platform (OTPP) භාවිත කළ හැකිය.
ප්රමාද වුණොත්?
නියමිත දිනයට බදු ගෙවීමට අපොහොසත් වුවහොත්, අදාළ නීති යටතේ ප්රමාද ගෙවීම් සඳහා දඩ සහ පොලී අය විය හැකිය. Inland Revenue Act හි Section 179 යටතේ, නියමිත දිනයෙන් දින 14ක් ඇතුළත බදු නොගෙවූ අවස්ථාවක 20%ක දඩයක් අදාළ විය හැකි අතර, ප්රමාද වූ කාලය සඳහා පොලී ද අදාළ වේ.
ඒ නිසා අවසන් දිනය එනතුරු බලා නොසිට, ඔබට ගෙවීමට ඇති මුදල කලින් ගණනය කරගැනීම වඩාත් සුදුසුය.
2026 නොවැම්බර් 30 — ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කළ යුතු අවසන් දිනය
YA 2025/26 සඳහා ආදායම් බදු ප්රතිලාභය 2026 නොවැම්බර් 30 වන විට ගොනු කළ යුතුය.
Inland Revenue Act හි Section 93 අනුව, අදාළ ව්යතිරේකයන්ට යටත්ව, සෑම පුද්ගලයෙකුම තක්සේරු වර්ෂය අවසන් වී මාස අටක් ඇතුළත ආදායම් ප්රතිලාභයක් ගොනු කළ යුතුය.
YA 2025/26 සඳහා IRD විසින් පුද්ගලයන් සඳහා Return of Income – Asmt_IIT_001_E සහ අදාළ schedules නිකුත් කර ඇත. ප්රතිලාභය IRD e-Services හරහා online ලෙස ගොනු කළ හැකිය.
ප්රතිලාභය ප්රමාද වුණොත්?
නියමිත දිනයට ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු නොකිරීම වෙනම compliance issue එකක් වන අතර, ඒ සඳහා අදාළ නීති යටතේ දඩ අය විය හැකිය.
එබැවින් බදු මුදල ගෙවා තිබීම පමණක් return filing obligation එක අවසන් කරන බව අදහස් නොවේ.
දැන් ඔබ කළ යුත්තේ කුමක්ද?
1. YA 2025/26 සඳහා ඔබේ ආදායම් සහ බදු වාර්තා සූදානම් කරගන්න
උදාහරණයක් ලෙස:
- APIT / Income Tax certificates
- WHT certificates සහ tax credits
- කාර්තුමය බදු ගෙවීම් සඳහා PRN
- වැටුප් වාර්තා
- ව්යාපාර හෝ freelance ආදායම් වාර්තා
- කුලී ආදායම් සම්බන්ධ ලේඛන
- විදේශ ආදායම් සම්බන්ධ ලේඛන
- වෙනත් අදාළ ආදායම් සහ වියදම් වාර්තා
2. ගෙවීමට ඉතිරි බදු මුදල ගණනය කරන්න
ඔබගේ මුළු බදු වගකීම ගණනය කර, දැනටමත් ගෙවා ඇති බදු සහ ඔබට හිමි tax credits අඩු කිරීමෙන් පසු ගෙවීමට ඉතිරි මුදල හඳුනාගන්න.
ඔබට අවශ්ය නම් අපගේ බදු කැල්කියුලේටරය භාවිත කළ හැකිය. සංකීර්ණ ආදායම් තත්ත්වයක් තිබේ නම් ඔබේ ගණකාධිකාරීවරයා හෝ බදු උපදේශකවරයා සමඟ සාකච්ඡා කිරීම වඩාත් සුදුසුය.
3. 2026 සැප්තැම්බර් 30ට පෙර ඉතිරි බදු මුදල ගෙවන්න
ඔබට ගෙවීමට ඉතිරි බදු මුදල තිබේ නම්, අවසන් දිනයට පෙර OTPP හරහා ගෙවීම සම්පූර්ණ කරන්න.
4. 2026 නොවැම්බර් 30ට පෙර ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කරන්න
ඔබට return filing obligation එකක් තිබේ නම්, ආදායම් සහ බදු තොරතුරු නිවැරදිව සකස් කර 2026 නොවැම්බර් 30ට පෙර IRD e-Services හරහා return එක ගොනු කරන්න.
මතක තබාගන්න
2026 සැප්තැම්බර් 30
→ YA 2025/26 සඳහා ගෙවීමට ඉතිරි බදු මුදල ගෙවිය යුතු අවසන් දිනය.
2026 නොවැම්බර් 30
→ YA 2025/26 ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කළ යුතු අවසන් දිනය.
මේ දෙක එකම කාර්යයක් නොවේ. ඔබේ තත්ත්වය අනුව බදු මුදල ගෙවීමත්, ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කිරීමත් දෙකම අවශ්ය විය හැකිය.
අදාළ ලිපි
YA 2026/27 සඳහා කාර්තුමය බදු ගෙවීම් සහ SET අහෝසි වීම පිළිබඳ අපගේ ලිපිය කියවන්න.
YA 2025/26 සඳහා ආදායම් බදු ප්රතිලාභය ගොනු කරන ආකාරය පිළිබඳ සම්පූර්ණ පියවරෙන් පියවර මාර්ගෝපදේශය සඳහා Personal Income Tax Filing Guide 2025/26 බලන්න.
ඔබට සහාය අවශ්යද?
ඔබට ගෙවීමට ඇති බදු මුදල කොපමණදැයි පැහැදිලි නැතිනම්, ඔබගේ ආදායම් මත බදු ගණනය කරන්නේ කෙසේදැයි ගැටලුවක් තිබේ නම්, හෝ return එක ගොනු කිරීම සම්බන්ධයෙන් සහාය අවශ්ය නම්, අප හා සම්බන්ධ වන්න.
2026 සැප්තැම්බර් 30ට පෙර ඔබේ තත්ත්වය සමාලෝචනය කර, ගෙවිය යුතු බදු මුදල සහ ඉදිරි පියවර පැහැදිලිව හඳුනාගැනීමට අපට ඔබට සහාය විය හැකිය.
දැනටමත් ERPA client කෙනෙක්ද? ඔබේ YA 2025/26 සහාය ලේඛන filemytax.erpa.lk → හරහා උඩුගත කරන්න.